درس خارج فقه جلسه7

بسم الله الرحمن الرحیم

جلسه هفتم درس خارج فقه

بحث ما راجع به مسأله هجدهم بود که فرمودند اشکالی در این نیست که نگاه به زن اجنبیه حرمت دارد چه با لذت باشد چه بدون لذت باشد. منتها در وجه و کفین نگاه مانعی ندارد مگر از روی لذت باشد.

در جلسات قبل گفتیم که 3 قول در مسأله وجود دارد که قول اوّل جواز مطلقا بود و قول دوم عدم جواز مطلقا بود و قول سوّم در نگاه اوّل مانع ندارد ولی تکرار نگاه مانع دارد.

دلیل اوّل برای قول اوّل آیه 31 بود که بیان شده است و دلیل دوّم روایات است که دال بر این هستند که نگاه به وجه و کفین اجنبیه بدون لذت مانعی ندارد.

روایت اوّل در وسائل الشیعه حدیث 3 باب 109 ابواب مقدمات تکاح آمده است که «عن زراره عن ابی عبدالله (ع) فی قوله تعالی: «الا ما ظهر منها» قال: الزینة الظاهره الکحل و الخاتم».

از امام صادق (ع) سؤال شد که مقصود از زینت آشکار که پوشیدنش برای زن واجب نیست چیست؟ فرمود زینت آشکار عبارت است از سرمه و انگشتر.

روایت بعدی حدیث 5 وسائل الشیعه باب 109 مقدمات نکاح آمده است که خبر «مسعده بن زراره قال: سمعت جعفرا و سئل عما تظهر المرأه من زینتها قال علیه السلام: الوجه و الکفین».

مسعده بن زراره از امام صادق (ع) نقل می کند که وقتی از حضرت درباره زینتی که زن می تواند آشکار کند سؤال شد فرمود: چهره و دو کف.

روایت دیگر آمده که «عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ جَمِيلِ بْنِ دَرَّاجٍ عَنِ الْفُضَيْلِ بْنِ يَسَارٍ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنِ الذِّرَاعَيْنِ مِنَ الْمَرْأَةِ أَ هُمَا مِنَ الزِّينَةِ الَّتِي قَالَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى وَ لا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ قَالَ نَعَمْ وَ مَا دُونَ الْخِمَارِ مِنَ الزِّينَةِ وَ مَا دُونَ السِّوَارَيْنِ»

از محضر امام صادق علیه السلام سوال شد:آیا بازوهای زن هم جزء زینتهای ممنوع محسوب می گردد که خداوند تبارک وتعالی در قرآن کریم فرموده است که زنان نباید آنها را آشکار بکنند؟ حضرت فرمود :

«از صورت زن غیر از آن مقداری را که مقنعه می پوشاند بقیه (اگر دیده شود) زینت ممنوع است، و از دستان او بالاتر از مچ زینت است»

روایت دیگر آمده که «روایة علی بن إبراهیم القمی فی تفسیره عن أبی الجارود فی قوله تعالی: (وَ لا یُبْدِینَ زِینَتَهُنَّ إِلّا ما ظَهَرَ مِنْها) فهی الثیاب و الکحل و الخاتم و خضاب الکفّ و السوار».

امام باقر (ع) فرمود: «زینت ظاهر عبارت است از جامه، سرمه، انگشتر، خضاب دست ها، النگو. سپس فرمود: زینت سه نوع است؛ یکی برای همه مردم است و آن همین است که گفتیم. دوم برای محرم هاست و آن جای گردنبند به بالاتر و جای بازوبند به پایین و خلخال به پایین است. سوم زینتی است که اختصاص به شوهر دارد و آن تمام بدن زن است.

روایت دیگر حدیث 2 باب 109 از ابواب مقدمات نکاح آمده است که « عن بعض اصحابنا عن ابی عبدالله (ع) قال: قلت له: ما یحل للرجل من المرأه ان یری اذا لم یکن محرما؟ قال: الوجه و الکفان و القدمان».

راوی که یک شیعه است می گوید از حضرت صادق (ع) پرسیدم که برای مرد نگاه کردن به چه قسمت از بدن زن جایز است در صورتی که محرم او نباشد؟ فرمود چهره و دو کف دست و دو قدم.

روایت دیگر روایت 3 باب 1 از ابواب نکاح آمده است که «محمد بن يعقوب، عن أحمد، عن علي بن الحكم، عن علي بن سويد قال: قلت لأبي الحسن عليه السلام: إني مبتلى بالنظر إلى المرأة الجميلة فيعجبني النظر إليها، فقال: يا علي لا بأس إذا عرف الله من نيتك الصدق وإياك والزنا فإنه يمحق البركة ويهلك الدين».

من مبتلا هستم که نگاه به زنان زیبایی آنها مرا به عجب وا می­دارد و گاهی لذت می­برم منتها قصد لذت ندارم. امام فرمود اشکال ندارد؛ مهم نیت و قصد است.

روایت دیگر بحارالانوار جلد 101 صفحه 34 آمده است که «عن علی بن جعفر، عن الرجل ما یصلح له ان ینظر من المرأه التی لا تحل له؟ قال: الوجه و الکف و موضع السوار».

علی بن جعفر فرزند امام ششم است و مرد بسیار جلیل القدری است، از برادرش حضرت امام کاظم (ع) می پرسد برای مرد چه مقدار جایز است به زنی که محرمش نیست نگاه کند؟ حضرت در جواب فرمود: چهره و کف و جای دستبندکجای بدن زن را جایز است که شرعاً انسان بدون لذت نگاه کند فرمودند وجه کفین و جای دستبند را می­شود نگاه کرد.

روایت دیگر در کتاب مغنی جلد 7 صفه 460 آمده است که «و روت عائشه: أنّ أسماء بنت أبی بکر دخلت علی رسول اللّه صلَّی الله علیه و آله و سلَّم فی ثیاب رقاق فأعرض عنها، و قال: یا أسماء إنّ المرأه إذا بلغت المحیض لم یصلح أن یری منها إلّا هذا و هذا و أشار إلی وجهه و کفّیه رواه أبو بکر و غیره، و لأنّه لیس بعوره فلم یحرم النظر إلیه بغیر ریبه کوجه الرجل».

یعنی دختری که حیض شده و تازه بالغ شده کسی حق ندارد به او نظر کند مگر وجه و کفین آن دختر را.

روایاتی داریم دال بر این که اعراب بادیه نشین­ها را نظر به زنان اعراب و بادیه نشین­ها را تجویز کرده است.

روایت این است که « روی الکلینی عن ابن محبوب، عن عبّاد بن صهیب قال: سمعت أبا عبد اللّه علیه السّلام یقول: «لا بأس بالنظر إلی رءوس أهل تهامة و الأعراب و أهل السواد و العلوج لأنّهم إذا نهوا لا ینتهون».

فرمودند: نگاه کردن بدون لذت به اینها مانعی ندارد که این حدیث 1 از باب 13 از ابواب مقدمات نکاح آمده است.

یک سری روایاتی داریم ناظر به این است که نگاه به اهل ذمه اشکال ندارد.

یک روایت این است که « ما رواه النوفلی عن السکونی، عن أبی عبد اللّه علیه السّلام قال: قال رسول الله صلَّی الله علیه و آله و سلَّم: «لا حرمة لنساء أهل الذمّة أن ینظر إلی شعورهنّ و أیدیهنّ». «1» و الأصحاب یعملون بروایات النوفلی و السکونی و هما ثقتان».

نگاه به زنان اهل ذمه به موی و دستها آنها بدون قصد لذت اشکال ندارد. از این روایت می­فهمیم که وجه و کفین می­تواند استثناء باشد.

دانلود صوت از طریق بارکد

[QR size=”150×150″ link=”yes”]http://www.m-h-mokhtari.com/wp-content/uploads/2016/01/7.mp3[/QR]

دانلود پی دی اف از طریق بارکد

[QR size=”150×150″ link=”yes”]http://www.m-h-mokhtari.com/wp-content/uploads/2016/01/7.pdf[/QR]

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *